Phùng Chí Tường

Tên tiếng Trung: 冯志祥
Tên tiếng Anh:
Năm sinh:1934
Chức danh:

Truyền nhân kỹ nghệ tử sa Phùng Quế Lâm (冯桂林) – cựu xưởng trưởng Lò rồng Cổ Tiền Thự, nguyên Phó xưởng trưởng Nhị Xưởng Tử Sa, cán bộ chủ chốt Tập đoàn Viễn Chu

Phùng Chí Tường sinh năm 1934 tại cổ nam nhai Thục Sơn (蜀山古南街), trong một gia đình danh môn tử sa – thân phụ là dân quốc tử sa danh gia Phùng Quế Lâm (冯桂林). Từ nhỏ ông đã yêu thích mỹ thuật, thư pháp, được cha trực tiếp chỉ dạy nên trình độ hội họa tiến bộ rất nhanh. Nhờ mối thâm giao giữa Phùng Quế Lâm và đại sư Từ Bi Hồng (徐悲鸿), thời gian người cha sáng tác bên bờ Tây Hồ Hàng Châu, Phùng Chí Tường từng được chính Từ Bi Hồng chỉ điểm về hội họa, từng lập chí thi vào Mỹ chuyên Hàng Châu, mong sau này trở thành một họa gia nổi tiếng. Năm 1945, phụ thân mất sớm, hoàn cảnh buộc ông phải theo mẹ tạm cư ở thôn Tiền Thự (前墅村) và dần dấn thân trọn vẹn vào con đường tử sa.

Tốt nghiệp trung học, ông vào Xưởng gốm nghệ thuật Lò rồng Cổ Tiền Thự (前墅古龙窑艺术陶瓷厂) học chế tác ấm tử sa toàn thủ công. Trong quá trình làm việc, ông gìn giữ vô cùng cẩn trọng bản in, đồ hình ấm Mai Trang (梅桩壶) và các tài liệu cha để lại. Những bản vẽ, dụng cụ, ghi chép cảm tưởng sáng tác của Phùng Quế Lâm được ông hệ thống nghiên cứu, kết hợp với sự chỉ dẫn của các lão nghệ nhân lò rồng, nhờ đó ông lần lượt phục nguyên thành công những dáng danh tác như Truyền Lô (传炉), Hợp Mai (合梅), Cao Mai (高梅)… Tay nghề ngày càng vững, ông được bổ nhiệm làm kỹ thuật chỉ đạo, rồi Xưởng trưởng Lò rồng Cổ Tiền Thự; giai đoạn này ông còn chuyên tâm nghiên cứu kỹ thuật lò, từng lập kỷ lục một tháng đốt tám mẻ lò rồng, đưa xưởng vào thời kỳ cực thịnh.

Đầu thập niên 1980, Phùng Chí Tường được điều sang tổ kiến thiết Nhị Xưởng Tử Sa (紫砂工艺二厂), cùng Đường Chúc Hòa (唐祝和), Phạm Vĩnh Lương (范永良), Sử Tuấn Đường (史俊棠) lập nên Nhị Xưởng vào năm 1981. Ông đã vô tư hiến tặng tác phẩm Ngũ Trúc Hồ (五竹壶) tiêu biểu của phụ thân làm trấn xưởng chi bảo; sau khi Nhị Xưởng cải chế, bảo vật này lại được chuyển tặng cho Bảo tàng Tử Sa Trung Quốc (中国紫砂博物馆) và trở thành trấn quán chi bảo. Về sau, do thành tích công tác nổi bật, ông được điều sang Tập đoàn Viễn Chu (远舟集团), giữ cương vị Trưởng khoa cung tiêu, rồi Xưởng trưởng Nhà máy vật liệu chịu lửa Chu Thự (周墅耐火材料厂), làm việc cho đến khi nghỉ hưu.

Về mặt nghệ nghệ, Phùng Chí Tường luôn kiên trì sáng tác ấm tử sa toàn thủ công, “tác phẩm ít nhưng tinh”, nối tiếp và phát huy tinh thần kỹ nghệ của Phùng Quế Lâm. Các dáng kinh điển như Truyền Lô (传炉壶), Thượng Hợp Mai (上合梅), Báo Xuân Hồ (报春壶), Mai Trang (梅桩壶)… được ông tái hiện với thần thái vừa cổ kính vừa sinh động. Năm 1998, ông thu nhận bốn người cháu ngoại là Uông Hoa Quân (汪华君), Uông Vĩ Khôn (汪伟坤), Uông Tiểu Phong (汪小峰), Uông Tuấn Phong (汪俊峰) làm đệ tử, hệ thống truyền授 thiết kế tạo hình và kỹ pháp chế tác toàn thủ công, tiếp tục kéo dài mạch truyền thừa của dòng họ Phùng trong giới tử sa.

Họa gia – đại sư tử sa Lý Xương Hồng (李昌鸿), bạn học của Phùng Chí Tường, từng nhận xét: nếu trong những năm 1970–1980 ông không chuyển sang làm cán bộ quản lý mà tiếp tục chuyên tâm sáng tác và thiết kế ấm tử sa, nhất định sẽ trở thành một trong những ứng cử viên nặng ký cho danh hiệu “Đại sư mỹ thuật công nghệ Trung Quốc” (中国工艺美术大师). Nhận định ấy cho thấy giới chuyên môn đánh giá rất cao căn cơ nghệ thuật và tiềm lực thành tựu của Phùng Chí Tường trong lịch sử tử sa đương đại.
Điểm nổi bật:
Ấm đã sưu tầm: