Những phương pháp tạo hình ấm tử sa (紫砂壶) chủ yếu gồm những loại nào?

14-11-2025

Cơ bản gồm 3 loại:

1. Toàn thủ công (全手工) — từng bộ phận của ấm đều do thủ công làm ra

▲ Bên trong ấm làm hoàn toàn thủ công có thể thấy vết nối (vết ghép)

Từng phần của ấm đều được làm riêng bằng tay, sau đó dựa vào kinh nghiệm và khả năng thẩm mỹ của nghệ nhân để điều chỉnh hình dáng từng bộ phận, cuối cùng dùng thủ công kết dính lại thành một chỉnh thể.



2. Kết hợp khuôn (模具挡坯)


▲ Bên trong ấm kết hợp khuôn có thể thấy vết ép (mép ấm) và vết dán (dọc thân) bắt chước làm thủ công

Từng bộ phận của ấm được tạo hình sơ bộ thủ công, sau đó đặt vào khuôn định hình sẵn, dùng khuôn ép chỉnh hình bên ngoài, cuối cùng dán lại bằng tay tạo thành một thể thống nhất.



3. Rót bùn (灌浆), còn gọi là “chú chưng” (注浆)

Đưa đất nung chưa phải tử sa vào khuôn dưới dạng bùn lỏng (浆液), rót vào khuôn, sau khi đông khô thì tháo khuôn, chỉnh sửa lại thân ấm, rồi phun men (喷浆).

Ngoài ra còn có phương pháp kéo bùn bằng máy (手拉坯), tuy có thể tạo thành hình ấm, nhưng nguyên liệu tuyệt đối không phải tử sa, sau khi tạo hình còn cần phun phủ bên ngoài.